1.Gagasan Pembentukan Malaysia (1961-1963)
Tunku Abdul Rahman mencadangkan gagasan penubuhan Malaysia pada tahun 1961 — penggabungan Persekutuan Tanah Melayu dengan Singapura, Sabah dan Sarawak. Brunei pada mulanya berminat tetapi akhirnya menarik diri.
Suruhanjaya Cobbold dihantar untuk mengkaji pandangan rakyat Sabah dan Sarawak tentang penyertaan mereka. Selepas rundingan, Perjanjian Malaysia ditandatangani pada 9 Julai 1963, dan Malaysia rasmi ditubuhkan pada 16 September 1963.
Contoh 1Negara manakah yang pada mulanya berminat menyertai Malaysia tetapi akhirnya menarik diri?Lihat jalan kerjaTutup
Brunei pada mulanya berminat menyertai gagasan Malaysia tetapi akhirnya menarik diri dan kekal sebagai negara berasingan.
Contoh 2Apakah peranan Suruhanjaya Cobbold dalam pembentukan Malaysia?Lihat jalan kerjaTutup
Suruhanjaya Cobbold dihantar untuk mengkaji dan memastikan pandangan serta persetujuan rakyat Sabah dan Sarawak sebelum mereka menyertai Malaysia.
2.Faktor & Proses Pembentukan Malaysia
Pembentukan Malaysia ialah penggabungan Persekutuan Tanah Melayu, Singapura, Sabah dan Sarawak menjadi sebuah negara baharu pada 16 September 1963 melalui rundingan dan tinjauan pandangan rakyat.
Tunku Abdul Rahman mengumumkan gagasan ini di Singapura pada 27 Mei 1961. Faktor pembentukan:
- Keselamatan — membendung pengaruh komunis, terutamanya di Singapura.
- Ekonomi — menggabungkan sumber dan pasaran untuk pembangunan bersama.
- Mempercepat kemerdekaan Sabah dan Sarawak daripada British.
- Keseimbangan penduduk — penyertaan Sabah dan Sarawak mengimbangi komposisi kaum apabila Singapura turut bergabung.
Proses pembentukan:
- Jawatankuasa Perundingan Perpaduan Malaysia (1961), dipengerusikan Donald Stephens, menerangkan gagasan Malaysia dan mengumpul pandangan wakil wilayah terlibat.
- Suruhanjaya Cobbold (1962) mendapati kira-kira satu pertiga penduduk Sabah dan Sarawak menyokong penuh, satu pertiga menyokong dengan syarat, dan selebihnya menentang atau mahu merdeka terlebih dahulu.
- Jawatankuasa Antara Kerajaan merangka syarat dan jaminan penyertaan, yang dikenali sebagai Perkara 20 (Sabah) dan Perkara 18 (Sarawak).
- Referendum Singapura (1962) memberi sokongan kepada penggabungan.
- Misi Penyiasat PBB (1963) mengesahkan majoriti rakyat Sabah dan Sarawak menyokong Malaysia, sebagai jawapan kepada bantahan Indonesia dan Filipina.
- Perjanjian Malaysia ditandatangani di London pada 9 Julai 1963.
3.Soalan Lazim & Tip Menjawab: Pembentukan Malaysia
Bab ini melibatkan banyak badan dan tarikh. Tip menjawab:
- Bezakan badan-badan: Suruhanjaya Cobbold meninjau pandangan rakyat; Jawatankuasa Antara Kerajaan merangka syarat dan jaminan; Misi PBB mengesahkan sokongan selepas bantahan negara jiran.
- Tarikh penting: 27 Mei 1961 (gagasan diumumkan), 9 Julai 1963 (Perjanjian Malaysia) dan 16 September 1963 (Malaysia ditubuhkan). Jangan tulis 31 Ogos 1963.
- Brunei menarik diri — antara sebab yang sering disebut ialah isu kedudukan Sultan Brunei dalam giliran Yang di-Pertuan Agong dan hasil minyak.
- Bantahan jiran: Indonesia (membawa kepada Konfrontasi) dan Filipina (tuntutan ke atas Sabah).
Contoh 1Huraikan faktor-faktor pembentukan Malaysia.Lihat jalan kerjaTutup
Contoh isi (fakta + huraian): (1) Faktor keselamatan — membendung pengaruh komunis di Singapura yang boleh mengancam Tanah Melayu. (2) Faktor politik — mempercepat kemerdekaan Sabah dan Sarawak melalui penyertaan dalam Malaysia. (3) Faktor ekonomi — menggabungkan sumber alam Sabah dan Sarawak dengan kepakaran perdagangan Singapura dan Tanah Melayu. (4) Faktor keseimbangan penduduk — penduduk bumiputera Sabah dan Sarawak mengimbangi komposisi kaum apabila Singapura menyertai. (5) Faktor pembangunan — Sabah dan Sarawak dapat dibangunkan dengan lebih pesat. (6) Faktor persamaan sejarah dan budaya serta pentadbiran British di wilayah-wilayah terlibat.
Contoh 2(Soalan aras tinggi) Pada pendapat anda, mengapakah pandangan rakyat Sabah dan Sarawak perlu diambil kira sebelum Malaysia dibentuk?Lihat jalan kerjaTutup
Isi yang boleh dihuraikan: (1) Selaras dengan prinsip demokrasi dan hak rakyat menentukan masa depan sendiri. (2) Mengelakkan penentangan dan konflik selepas penggabungan. (3) Mendapat pengiktirafan antarabangsa, terutamanya melalui pengesahan Misi PBB. (4) Memastikan kepentingan dan keistimewaan wilayah dijamin, seperti melalui Perkara 20 dan Perkara 18. (5) Membina rasa kepunyaan dan kesetiaan rakyat terhadap negara baharu. (6) Menjawab tuduhan Indonesia dan Filipina bahawa Malaysia dibentuk tanpa persetujuan rakyat. Kesimpulan: persetujuan rakyat menjadikan Malaysia sah dan kukuh.